Κύπρος: Η ΑΗΚ μπορεί να οδηγήσει τη χώρα σε νέα μνημόνια;

Κύπρος: Η ΑΗΚ μπορεί να οδηγήσει τη χώρα σε νέα μνημόνια;

αηκ
70 / 100

Η χρεοκοπία της Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου (ΑΗΚ) θα μπορούσε να οδηγήσει το νησί σε νέα Μνημόνια;

Για να δούμε τα σημερινά νέα από τη Κύπρο.

Οι ΗΠΑ λοιπόν αποφάσισαν την πλήρη άρση του εμπάργκο όπλων που είχε επιβληθεί στην Κύπρο από το 1987. Από την 1η Οκτωβρίου η Κύπρος θα έχει κάθε δικαίωμα να αγοράσει πολεμικό υλικό από τις ΗΠΑ προκειμένου να ενισχύσει την άμυνά της. Έτσι η Κύπρος που είναι πλούσιο νησί με στιβαρή οικονομία όπως η ελληνική θα μπορεί να αγοράζει ανέμελη πάσης φύσεως οπλικά συστήματα.

Την ίδια στιγμή όμως σύμφωνα με το ρεπορτάζ της εφημερίδας Φιλελεύθερος που υπογράφει ο Άγγελος Νικολάου, η Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου (ΑΗΚ) οδηγείται σε επικίνδυνα μονοπάτια στην προσπάθειά της να αντιμετωπίσει την πρωτόγνωρη για τον Οργανισμό οικονομική δυσχέρεια με ορατό τον κίνδυνο να μην μπορέσει να ανταποκριθεί στον ρόλο και στην αποστολή της, με συνέπειες στους καταναλωτές και στην οικονομία της χώρας. Σύμφωνα με άκρως επιβεβαιωμένα στοιχεία του «Φ», ο Οργανισμός καταγράφει εξαιρετικά σημαντικές ζημιές την τελευταία τριετία, ενώ από ένας υγιής Οργανισμός οδηγείται σε πτώχευση αν δεν ληφθούν άμεσα μέτρα για ανατροπή της αρνητικής κατάστασης.

Θα μπορούσε μια πιθανή χρεοκοπία της ΑΗΚ να οδηγήσει τη Κύπρο σε νέα Μνημόνια; Πιθανόν ναι εάν συνδυαστεί με άλλους παράγοντες!

Σύμφωνα με πληροφορίες του «Φ», οι ζημιές του Οργανισμού το 2020 έφθασαν τα €11,9 εκατομμύρια, και το 2021 τα €42 εκατομμύρια. Η εκτίμηση για το 2022 είναι άκρως ανησυχητική από τη στιγμή που αναμένεται να ολοκληρωθεί με άκρως σημαντικές ζημιές για τον Οργανισμό, αν ληφθεί υπόψη ότι οι ζημιές για τους πρώτους πέντε μήνες του 2022 ανέρχονται σε €46 εκατ.

Όσον αφορά τα ταμειακά αποθέματα, εκεί η κατάσταση οδηγείται από το κακό στο χειρότερο. Το 2020 ολοκληρώθηκε η χρονιά με €400 περίπου εκατ. θετικό πρόσημο και μειώθηκαν το 2021 στα €238 εκατομμύρια. Το 2022 η κατάσταση αντί να χτυπήσει καμπανάκι και να αντιστραφεί, οδήγησε την ΑΗΚ να βρίσκεται στη διαδικασία χρήσης λογαριασμών παρατραβήγματος.

Η ΑΗΚ δίνει τη δική της εξήγηση για τις εξαιρετικά δυσμενείς επιπτώσεις στην κερδοφορία του Οργανισμού και τα ταμειακά διαθέσιμα, επισημαίνοντας πως δεν είναι άσχετα με την πρωτόγνωρη κατάσταση στον τομέα της ενέργειας, η οποία προκαλείται από καθαρά εξωγενείς παράγοντες πολύ πέραν του ελέγχου του Οργανισμού. Συγκεκριμένα, επικαλείται την πανδημία του κορωνοϊού, που αναστάτωσε όλο το φάσμα της εφοδιαστικής αλυσίδας διεθνώς, και τον πόλεμο στην Ουκρανία και τα μέτρα που έλαβε η ΕΕ εναντίον της Ρωσίας που είχαν αποτέλεσμα την εκτόξευση των τιμών του φυσικού αερίου και των υγρών καυσίμων σε παγκόσμιο επίπεδο. Ενέργειες που οδήγησαν, αναπόφευκτα, σύμφωνα με την ΑΗΚ, σε σημαντική αύξηση της τιμής του ηλεκτρισμού σε όλες τις κατηγορίες των καταναλωτών καθώς και σε σημαντικές δυσμενείς επιπτώσεις στην κερδοφορία του Οργανισμού και τα ταμειακά διαθέσιμα.

«Τόσο τα αρνητικά οικονομικά αποτελέσματα όσο και η σημαντική μείωση των ταμειακών διαθεσίμων οφείλονται, επίσης σε μεγάλο βαθμό, στον τρόπο αποζημίωσης της ΑΗΚ επί των κόστων της, με βάση τη συμφωνημένη και εγκριμένη από τη ΡΑΕΚ μεθοδολογία ανάκτησης επιτρεπόμενων εσόδων», αναφέρεται εκ μέρους του Οργανισμού. Δηλαδή, η ΑΗΚ για μεγάλο χρονικό διάστημα ήταν υποχρεωμένη να τιμολογεί τους καταναλωτές της σε τιμή χαμηλότερη του πραγματικού κόστους ενέργειας, χρηματοδοτώντας ουσιαστικά τους λογαριασμούς των καταναλωτών και κατ’ επέκταση την οικονομία του τόπου. Συνεπεία αυτού, η Αρχή ανακτά τα όσα κόστη της επιτρέπεται από τη ΡΑΕΚ σε μεταγενέστερο χρονικό διάστημα της τάξης των 2 ετών, προκαλώντας αναπόφευκτα σημαντική μείωση των ταμειακών διαθεσίμων.

Σε απάντηση του Οργανισμού στον «Φ», σημειώνεται ότι στα πλαίσια ετοιμασίας των διατιμήσεων της πενταετούς ρυθμιστικής περιόδου 2017 – 2021 η ΑΗΚ με βάση τη μεθοδολογία διατιμήσεων υπέβαλε στην ΡΑΕΚ το 2016 εισήγηση για το ύψος των επιτρεπόμενων εσόδων όλων των δραστηριοτήτων της. Η εκπρόσωπος Τύπου της ΑΗΚ, Χριστίνα Παπαδοπούλου, ανέφερε χαρακτηριστικά ότι οι υπολογισμοί βασίστηκαν σε δεδομένα που ίσχυαν το 2016, προέβλεπαν συγκεκριμένο τρόπο λειτουργίας και κατά συνέπεια συγκεκριμένη αποδοτικότητα του συστήματος παραγωγής, συγκεκριμένα ποσοστά απωλειών των συστημάτων Μεταφοράς και Διανομής, καθώς επίσης και συγκεκριμένη παραγωγή ενέργειας από τα ΑΠΕ. Τονίζεται δε ότι με βάση τις υφιστάμενες μεθοδολογίες καθορισμού των επιτρεπόμενων εσόδων και των διατιμήσεων η ΑΗΚ δεν είχε την ευχέρεια να επικαιροποιήσει τις παραδοχές αυτές με αποτέλεσμα να παρουσιαστούν μεγάλες αποκλείσεις στις πιο πάνω αναφερθείσες παραδοχές. Επιπρόσθετα, η ραγδαία αύξηση των τιμών των καυσίμων επιδείνωσε περαιτέρω την κατάσταση.

Για το έτος 2022 η ΑΗΚ υπέβαλε εισήγηση για επιτρεπόμενα έσοδα με βάση επικαιροποιημένα δεδομένα, με αποτέλεσμα οι διατιμήσεις του 2022 που εφαρμόστηκαν από τα μέσα του έτους να βελτιώσουν την εικόνα που παρουσιάστηκε τα δύο προηγούμενα χρόνια.

Κληθείς να απαντήσει για τους λόγους που οδήγησαν σε ζημιές εκατομμυρίων ευρώ την τελευταία τριετία, η κα Παπαδοπούλου επισήμανε ότι οι ζημιές τόσο το 2020 όσο και το 2021 οφείλονται κατά κύριο λόγο στην εξάπλωση της πανδημίας και της επακόλουθης οικονομικής ύφεσης, της απότομης και συνεχούς αύξησης του κόστους καυσίμων και δικαιωμάτων θερμοκηπιακών αερίων λόγω και της κρίσης στην Ουκρανία και της καθυστέρησης στην ανάκτηση της εν λόγω αύξησης μέσω του μηχανισμού αυτόματης αναπροσαρμογής τιμής του ηλεκτρικού ρεύματος. Οφείλονται επίσης, σημείωσε, σε σημαντικό βαθμό και στην παραχώρηση ειδικής έκπτωσης συνολικού ποσού €46,1 εκατ. (€31,9 εκατ. το 2021 και €14,2 εκατ. το 2022) στη βάση σχετικών αποφάσεων της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας Κύπρου (ΡΑΕΚ).

Η παραχώρηση της ειδικής έκπτωσης συνεχίστηκε και κατά τους πρώτους δύο μήνες του 2022. Η έκπτωση που παραχωρήθηκε μέχρι τον Φεβρουάριο του 2022 ανήλθε στο ποσό των €8 εκατ. ανεβάζοντας το συνολικό ποσό της έκπτωσης από το 2020 στα €54,1 εκατ. Η ΑΗΚ επεσήμανε σε όλους τους αρμόδιους φορείς ότι δεν ήταν σε θέση να συνεχίσει την παραχώρηση έκπτωσης και ανέδειξε την ανάγκη άμεσης έγκρισης νέων διατιμήσεων. Λαμβάνοντας υπόψη ότι από τον Μάρτιο του 2022 δεν παραχωρείται πλέον από την ΑΗΚ οποιαδήποτε άλλη έκπτωση, καθώς επίσης ότι έχουν εγκριθεί από τη ΡΑΕΚ νέες διατιμήσεις, οι οποίες εφαρμόστηκαν στους λογαριασμούς μηνιαίων πελατών από τον Ιούνιο 2022 και των διμηνιαίων πελατών από τον Ιούλιο 2022, αναμένεται, με βάση τα σημερινά δεδομένα, ότι τα αποτελέσματα για το 2022 θα είναι μεν βελτιωμένα σε σύγκριση με το 2021 αλλά όχι απαραίτητα τα αναμενόμενα, λόγω των μειωμένων εσόδων του πρώτου εξαμήνου του 2022.

Προς αύξηση του ορίου των τραπεζικών παρατραβηγμάτων

Τα ταμειακά αποθέματα του Οργανισμού μειώθηκαν από €400 εκατ. το 2020 στα €238 εκατ. το 2021 με αποτέλεσμα το 2022 η ΑΗΚ να βρίσκεται σε διαδικασία χρήσης λογαριασμών παρατραβήγματος.

Η κ. Παπαδοπούλου ανέφερε στον «Φ» ότι τα ταμειακά διαθέσιμα του Οργανισμού μειώθηκαν κυρίως λόγω της παραχώρησης της ειδικής έκπτωσης, της αύξησης στις τιμές των καυσίμων και της καθυστέρησης στην ανάκτηση του αυξημένου κόστους, καθώς και στην καθυστέρηση στην εφαρμογή των νέων διατιμήσεων του έτους 2022. Σημειώνεται πως ο Οργανισμός δεν έχει ακόμα χρησιμοποιήσει τα διαθέσιμα τραπεζικά του παρατραβήγματα. Παρόλα αυτά, η ΑΗΚ βρίσκεται σε διαβουλεύσεις με τραπεζικά ιδρύματα για αύξηση του ορίου των τραπεζικών της παρατραβηγμάτων για να αντιμετωπίσει το ενδεχόμενο χειροτέρευσης των συνθηκών που επικρατούν παγκόσμια σε σχέση με τις τιμές των καυσίμων.

Σύμφωνα με πληροφορίες, μέχρι να επανέλθει η κατάσταση σε φυσιολογικά επίπεδα, η λαμβάνει μέτρα για βελτίωση της οικονομικής της κατάστασης.

Μεταξύ άλλων, η έγκριση νέων διαγωνισμών γίνεται μόνο στις περιπτώσεις που είναι απόλυτα αναγκαίοι για την επιχειρησιακή συνέχεια. Περαιτέρω, περιορίστηκαν στον μέγιστο δυνατό βαθμό, οι ήδη εγκεκριμένες προϋπολογισθείσες δαπάνες για το 2022 και το 2023. Αναβάλλονται για τα επόμενα έτη έργα/ υπηρεσίες οι οποίες μπορούν να αναβληθούν χωρίς να επηρεάσουν κύριες λειτουργίες του Οργανισμού. Επιπλέον, μεταφέρθηκε σε ευθετότερο χρόνο η έκδοση διαγωνισμών για υπηρεσίες ή/και συμβουλευτικές υπηρεσίες ή/και ανάληψή τους από το προσωπικό της ΑΗΚ.

Προβλήματα ρευστότητας

Οι κακοί χειρισμοί οδήγησαν την ΑΗΚ από €400 εκατ. ρευστότητα σε σημείο παρατραβήγματος μέσα σε δύο χρόνια. Από θετικό πρόσημο πήγαμε σε αρνητικό. Ο Οργανισμός πιο πάνω δίνει απαντήσεις γιατί έφθασε στην ανάγκη να αυξήσει το όριο των τραπεζικών παρατραβηγμάτων. Η ΑΗΚ σήμερα είναι ο σημαντικότερος Οργανισμός που δραστηριοποιείται στην Κυπριακή Δημοκρατία. Η πρωτόγνωρη οικονομική δυσχέρεια που βιώνει ο ευρωπαϊκός χώρος, δεν αποτελεί καμία δικαιολογία να τίθεται σε κίνδυνο η επάρκεια και η ασφάλεια του εφοδιασμού, κάτι που δεν πρέπει να παραμείνει απαρατήρητο. Αυτό βέβαια δεν πρέπει να το ξεχνούν ούτε στον Οργανισμό, αφού ο τομέας που δραστηριοποιούνται δεν σηκώνει λανθασμένους χειρισμούς.

ΠΗΓΗ

div#stuning-header .dfd-stuning-header-bg-container {background-size: initial;background-position: top center;background-attachment: initial;background-repeat: initial;}#stuning-header div.page-title-inner {min-height: 650px;}